Chất lượng phôi trung bình là thế nào? Có khả năng thụ thai không?

Việc đánh giá và phân loại phôi là bước quan trọng trong quá trình làm IVF. Sau khi nuôi cấy, vì sao có phôi được đánh giá tốt, có phôi chỉ ở mức trung bình hoặc kém? Những mức phân loại này được dựa trên tiêu chí nào và có ý nghĩa gì đối với quá trình điều trị? Bài viết này sẽ giải đáp các thông tin về phôi trung bình là gì? Có nên chuyển phôi không.

Phôi trung bình là gì?

Chất lượng phôi trung bình là thuật ngữ dùng để chỉ những phôi chưa đáp ứng đầy đủ các tiêu chí về hình thái, độ đồng đều của các tế bào, mức độ mảnh vỡ phôi bào hoặc một số đặc điểm hình thái khác như phôi chất lượng tốt, nhưng cũng không thuộc nhóm phôi kém chất lượng.

Trong quá trình nuôi cấy, chuyên viên phôi học sẽ dựa trên các tiêu chí chuyên môn để phân loại phôi thành nhiều nhóm. So với phôi chất lượng cao, phôi trung bình có tiềm năng làm tổ và phát triển thành thai thấp hơn, tuy nhiên vẫn có thể được bác sĩ cân nhắc lựa chọn để chuyển phôi hoặc trữ đông tùy từng trường hợp

Tiêu chí đánh giá chất lượng phôi trung bình

Trong thụ tinh trong ống nghiệm, chất lượng phôi chủ yếu được xác định dựa trên đặc điểm hình thái ở từng giai đoạn phát triển. Phôi trung bình là nhóm phôi có các chỉ số phát triển chưa tối ưu nhưng vẫn nằm trong ngưỡng chấp nhận được về mặt sinh học, cho phép tiếp tục theo dõi hoặc cân nhắc chuyển phôi. Việc đánh giá nhóm phôi này cần dựa trên các tiêu chí phân loại phôi như:

Ở giai đoạn phôi ngày 3

Phôi trung bình thường có mức độ phân mảnh tế bào dao động khoảng 10 – 25%, phản ánh sự hiện diện của các mảnh vỡ tế bào ở mức vừa phải. Các tế bào nhìn chung vẫn tương đối đồng đều về kích thước, dù chưa đạt độ cân xứng lý tưởng. Một tiêu chí quan trọng khác là không ghi nhận hiện tượng đa nhân trong tế bào.

Ở giai đoạn phôi ngày 5

Việc đánh giá tập trung vào ba thành phần chính. Thứ nhất là mức độ giãn nở của khoang phôi, với yêu cầu khoang dịch chiếm ít nhất khoảng một nửa thể tích phôi. Thứ hai là lớp tế bào lá nuôi bên ngoài thường có sự sắp xếp chưa chặt chẽ, mật độ tế bào vừa phải và có thể xuất hiện một ít phân mảnh. Cuối cùng là khối tế bào bên trong (ICM), với số lượng tế bào không nhiều và liên kết giữa các tế bào còn tương đối lỏng lẻo.

Chuyển phôi chất lượng trung bình có khả năng thụ thai không?

Phôi trung bình vẫn có khả năng làm tổ và phát triển thành thai, mặc dù nhìn chung tiềm năng này có thể thấp hơn so với phôi chất lượng tốt hoặc rất tốt. Vì vậy, trong trường hợp không có phôi chất lượng cao hơn hoặc dựa trên kế hoạch điều trị của từng người bệnh, bác sĩ vẫn có thể cân nhắc chỉ định chuyển phôi trung bình.

Khả năng có thai sau chuyển phôi không chỉ phụ thuộc vào chất lượng phôi mà còn chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố khác như tuổi của người vợ, nguyên nhân vô sinh, chất lượng niêm mạc tử cung, tình trạng sức khỏe của người bệnh và các yếu tố liên quan đến chu kỳ chuyển phôi. Do đó, việc đánh giá cơ hội thành công cần được bác sĩ xem xét toàn diện thay vì chỉ dựa vào chất lượng phôi.

Câu hỏi thường gặp

1. Phôi trung bình có sàng lọc được không?

Có thể. Chất lượng phôi trung bình không đồng nghĩa với việc không thể thực hiện sàng lọc di truyền tiền làm tổ (PGT). Nếu phôi phát triển đến giai đoạn phôi nang và đáp ứng các tiêu chí để sinh thiết, bác sĩ có thể chỉ định lấy một số tế bào ở lớp lá nuôi để thực hiện xét nghiệm di truyền.

Tuy nhiên, không phải mọi phôi trung bình đều đủ điều kiện để sinh thiết. Quyết định thực hiện PGT phụ thuộc vào nhiều yếu tố như giai đoạn phát triển của phôi, chất lượng và số lượng tế bào, cũng như chỉ định lâm sàng của từng trường hợp.

2. Phôi trung bình có phát triển đến giai đoạn phôi nang được không?

Có. Một số phôi trung bình ở ngày 3 vẫn có thể tiếp tục phát triển đến giai đoạn phôi nang nếu quá trình nuôi cấy phôi thuận lợi. Tuy nhiên, không phải tất cả phôi trung bình đều phát triển thành phôi nang và cũng không thể dự đoán chính xác khả năng này chỉ dựa trên kết quả đánh giá ban đầu.

Tại IVF Tâm Anh, phôi được nuôi cấy trong điều kiện kiểm soát chặt chẽ về nhiệt độ, độ ẩm, nồng độ khí và môi trường nuôi cấy nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của phôi. Hệ thống tủ nuôi cấy phôi Timelapse tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) cho phép ghi nhận liên tục quá trình phát triển của phôi mà không cần lấy phôi ra khỏi tủ để quan sát.

Nhờ đó, chuyên viên phôi học và bác sĩ có thêm dữ liệu về hình thái và động học phát triển của phôi trong suốt quá trình nuôi cấy. Thông tin này hỗ trợ đánh giá tiềm năng phát triển của từng phôi, phát hiện một số bất thường trong quá trình phân chia tế bào và cân nhắc lựa chọn phôi phù hợp để chuyển hoặc trữ đông theo từng trường hợp.

Theo ThS.BS Giang Huỳnh Như, Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ sinh sản BVĐK Tâm Anh TP.HCM, việc kết hợp hệ thống nuôi cấy phôi Timelapse với trí tuệ nhân tạo (AI) giúp bác sĩ có thêm thông tin về quá trình phát triển của phôi bên cạnh các đặc điểm hình thái. Đây là công nghệ hỗ trợ đánh giá phôi không xâm lấn, góp phần nâng cao độ chính xác trong quá trình lựa chọn phôi có tiềm năng phát triển để xây dựng kế hoạch điều trị phù hợp.

Để đặt lịch thăm khám với các chuyên gia, bác sĩ tại Hệ thống BVĐK Tâm Anh quý khách hàng có thể liên hệ:

Có thể thấy, phôi trung bình không phải là lựa chọn tối ưu nhưng cũng không đồng nghĩa với việc mất hoàn toàn cơ hội có thai. Với sự phát triển của các kỹ thuật nuôi cấy, theo dõi phôi và công nghệ hỗ trợ hiện đại, nhóm phôi này vẫn có thể được khai thác hiệu quả trong những hoàn cảnh phù hợp. Việc đánh giá và quyết định sử dụng phôi trung bình cần dựa trên cái nhìn toàn diện, cá thể hóa từng trường hợp, nhằm tối đa hóa khả năng thành công và mang lại cơ hội làm cha mẹ cho nhiều cặp vợ chồng.