Bị đau tinh hoàn bên trái có sao không? Triệu chứng để nhận biết?

Cơn đau âm ỉ hoặc đột ngột xuất hiện tại tinh hoàn thường là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe sinh sản nguy hiểm, cần được điều trị sớm. Cơn đau có thể bắt đầu tại bất kỳ vị trí nào, tuy nhiên phổ biến nhất là đau tinh hoàn bên trái và có thể lan rộng đến toàn bộ vùng bìu. Vậy nguyên nhân nào dẫn đến tình trạng đau ở bên trái tinh hoàn và có nguy hiểm không? Bác sĩ Nguyễn Công Danh – Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, IVF Tâm Anh sẽ giải đáp chi tiết trong bài viết sau.

Đau tinh hoàn bên trái là bệnh gì?

Tinh hoàn là một phần của cơ quan sinh sản nam, có hình dạng giống quả trứng, nằm trong bìu (sau dương vật và trước hậu môn). Một người sẽ có hai tinh hoàn: một ở bên trái và một ở bên phải.

Đau tinh hoàn bên trái là khi người bệnh cảm nhận cơn đau ở tinh hoàn phía bên trái, không ghi nhận bên phía còn lại. Mặc dù tình trạng này hiếm gặp, song đây là dấu hiệu cảnh báo một số vấn đề nghiêm trọng cần được chẩn đoán, điều trị sớm.

Tùy thuộc vào đặc điểm đau tinh hoàn, có thể phân loại cơn đau như sau:

• Đau cấp tính: xuất hiện đột ngột, tăng nhanh mức độ trong thời gian ngắn. Cơn đau này có thể là dấu hiệu tình trạng khẩn cấp như xoắn tinh hoàn, cần can thiệp xử trí ngay.
• Đau mạn tính: cơn đau âm ỉ kéo dài, tăng cần theo thời gian, thường liên quan đến các bệnh lý như giãn tĩnh mạch thừng tinh, viêm mào tinh…

Bị đau tinh hoàn bên trái có sao không?

Bên trái tinh hoàn xuất hiện cơn đau thường cảnh báo vấn đề nguy hiểm, tuy nhiên mức độ nghiêm trọng sẽ phụ thuộc vào từng nguyên nhân cụ thể.

Nếu tinh hoàn bị đau, sưng nhẹ sau khi thực hiện một hành động nào đó và không kèm theo bất kỳ triệu chứng nào khác; hoặc đau tức nhẹ âm ỉ, kéo dài nhiều ngày, đây có thể là vấn đề không quá nghiêm trọng, bệnh nhân cần theo dõi và thăm khám, thực hiện theo hướng dẫn của bác sĩ.

Đối với trường hợp tinh hoàn bị đau kèm theo triệu chứng nóng rát khi tiểu, thay đổi màu sắc nước tiểu, đây có thể là vấn đề nghiêm trọng, gợi ý tình trạng nhiễm trùng tiết niệu hoặc các bệnh lý lây truyền qua đường tình dục.

Đặc biệt, trường hợp tinh hoàn bên trái bị đau đột ngột, cảm giác đau dữ dội có thể là tình trạng xoắn tinh hoàn, cần được điều trị càng sớm càng tốt.

Tại sao chỉ bị đau ở bên trái tinh hoàn?

Tinh hoàn ở bên trái bị đau xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, từ những vấn đề như chấn thương nhẹ đến tình trạng bệnh lý nghiêm trọng, cần can thiệp y tế khẩn cấp. Phổ biến như:

• Chấn thương tinh hoàn trái: Tinh hoàn trái thường nằm thấp hơn tinh hoàn phải, do đó dễ bị tổn thương hơn nếu xảy ra va chạm trong lúc chơi thể thao, tai nạn. Chấn thương nhẹ có thể gây đau thoáng qua, nhưng những tổn thương nặng có thể dẫn đến vỡ tinh hoàn, cần cấp cứu điều trị.
• Giãn tĩnh mạch thừng tinh: Theo thống kê, có đến 85% giãn tĩnh mạch thừng tinh xảy ra bên tinh hoàn trái. Nguyên nhân do cấu trúc giải phẫu, tĩnh mạch tinh hoàn bên trái đổ về tĩnh mạch thận trái, làm gia tăng áp lực, dẫn đến hiện tượng giãn tĩnh mạch thừng tinh. Bệnh có thể gây cảm giác nặng bìu, đau nhức âm ỉ. Tình trạng giãn tĩnh mạch thừng tinh có thể ảnh hưởng chất lượng tinh trùng và khả năng sinh sản nếu không được điều trị.
• Viêm ở tinh hoàn hoặc mào tinh: Tình trạng viêm tinh hoàn hoặc viêm mào tinh hoàn có thể gây đau một bên tinh hoàn, kèm theo các triệu chứng như sưng, đỏ, cảm giác nóng ở bìu. Viêm nhiễm xảy ra thường là hệ quả của nhiễm virus quai bị hoặc các bệnh lý lây truyền qua đường tình dục.
• Xoắn tinh hoàn: Đây là tình trạng cấp cứu nam khoa, xảy ra khi thừng tinh bị xoắn gây tắc nghẽn mạch máu nuôi tinh hoàn. Xoắn tinh hoàn thường gặp ở trẻ nam độ tuổi dậy thì, tỷ lệ 1/4.000. Cơn đau do xoắn tinh hoàn thường xuất hiện đột ngột, dữ dội ở một bên tinh hoàn kèm sưng to, buồn nôn, nôn. Nếu không được phẫu thuật tháo xoắn trong 4-6 giờ đầu, tinh hoàn có thể bị hoại tử.
• Tràn dịch tinh mạc: Tình trạng tích tụ dịch hoặc máu giữa lớp mô mỏng bao quanh tinh hoàn có thể gây cảm giác nặng bìu, căng tức nhẹ. Nếu lượng dịch lớn gây biến dạng bìu dẫn đến cảm giác căng tức tinh hoàn. Người bệnh nên được kiểm tra để loại trừ các bệnh lý ác tính khác.
• Nhiễm trùng: Nhiễm trùng đường tiết niệu, viêm niệu đạo hoặc virus, vi khuẩn bệnh lây nhiễm qua đường tình dục có thể lan đến tinh hoàn, gây viêm và đau một bên.
• Sỏi thận: Sỏi niệu quản, đặc biệt khi sỏi di chuyển xuống phần thấp có thể gây ra cơn đau lan rộng từ lưng xuống vùng bìu bên trái. Do có sự chia sẻ giữa thần kinh thận và tinh hoàn, sỏi thận có thể gây đau đến tinh hoàn dù thực tế không có bất kỳ tổn thương nào ở cơ quan này.
• Ung thư tinh hoàn: Ung thư tinh hoàn chiếm khoảng 1% các loại ung thư ở nam giới nhưng là loại ung thư sinh dục phổ biến nhất ở nam từ 15 đến 35 tuổi. Ở giai đoạn đầu, khối u tinh hoàn thường không gây đau nhưng đôi khi có thể tạo cảm giác nặng, căng tức một bên bìu. Một số ít trường hợp khối u phát triển gây đau âm ỉ hoặc đau lan do chèn ép các cấu trúc lân cận.

Triệu chứng đau tinh hoàn bên trái có thể nhận biết

Một số triệu chứng khi tinh hoàn ở bên trái bị đau đặc trưng gồm:

• Đau nhói đột ngột hoặc đau âm ỉ lan toả sang vùng bụng dưới;
• Sưng tấy, đỏ và đau ở tinh hoàn phía bên trái;
• Tinh hoàn nằm ở vị trí bất thường;
• Cảm giác nặng, nóng vùng bìu. (1)

Các triệu chứng đi kèm khác:

• Ngoài các dấu hiệu bất thường tại tinh hoàn, người bệnh còn có thể gặp một số triệu chứng sau:
• Dương vật tiết dịch bất thường;
• Cảm giác nóng rát khi tiểu, đi tiểu nhiều lần hoặc tiểu khó;
• Nước tiểu đục hoặc có máu;
• Ngứa hoặc kích ứng bên trong dương vật;
• Sốt và ớn lạnh;
• Buồn nôn và nôn;
• Cơ thể mệt mỏi, khó chịu.

Chẩn đoán tình trạng đau ở bên trái tinh hoàn thế nào?

Để đưa ra chẩn đoán chính xác cho tình trạng tinh hoàn chỉ bị đau ở bên trái, bác sĩ cần phối hợp giữa khai thác triệu chứng, khám lâm sàng và chỉ định cận lâm sàng phù hợp để sớm phát hiện nguyên nhân gây tổn thương, từ đó có hướng xử trí phù hợp.

1. Thăm khám lâm sàng và hỏi tiền sử

Thăm khám lâm sàng là bước đầu tiên đóng vai trò rất quan trọng. Bác sĩ sẽ hỏi về thời điểm xuất hiện và đặc điểm cơn đau, tiền sử chấn thương, quan hệ tình dục an toàn và các triệu chứng kèm theo như tiểu buốt, tiểu rắt, sốt, buồn nôn, nôn…

Sau đó bác sĩ khám trực tiếp vùng bìu, đánh giá hình dạng, kích thước… nhằm đưa ra các đánh giá ban đầu.

2. Siêu âm Doppler bìu

Siêu âm Doppler là công cụ giúp đánh giá hiệu quả tưới máu tinh hoàn, có thể phát hiện xoắn tinh hoàn, giãn tĩnh mạch thừng tinh, tràn dịch màng tinh hoàn, khối u, tụ máu.

3. Xét nghiệm nước tiểu

Mục đích của việc xét nghiệm nước tiểu là phát hiện dấu hiệu của nhiễm trùng đường tiết niệu, các bệnh lý lây truyền qua đường tình dịch… Ngoài ra, xét nghiệm có thể xác định máu trong nước tiểu, gợi ý tình trạng sỏi, chấn thương thận niệu.

4. Xét nghiệm máu

Xét nghiệm công thức máu giúp đánh giá bạch cầu tăng cao, chất chỉ điểm CRP hoặc procalcitonin hỗ trợ chẩn đoán và theo dõi tình trạng nhiễm trùng…

5. Chụp CT

Chụp CT vùng bụng được chỉ định trong một số tình huống như nghi ngờ sỏi niệu quả, đánh giá khối u tinh hoàn lan rộng ra cấu trúc xung quanh bìu. Tuy nhiên phương pháp CT ít được chỉ định thường quy.

6. Sinh thiết tinh hoàn

Chỉ định sinh thiết tinh hoàn được thực hiện khi cần chẩn đoán xác định ung thư tinh hoàn, thăm dò khả năng sinh tinh ở các trường hợp vô tinh.

Cách chữa đau tinh hoàn trái có gì khác không?

Tùy thuộc vào nguyên nhân cụ thể gây đau tinh hoàn trái, các phương pháp điều trị sẽ khác nhau nhằm khắc phục tổn thương, hạn chế biến chứng sức khỏe lâu dài.

• Giãn tĩnh mạch thừng tinh: Điều trị giãn tĩnh mạch thừng tinh phụ thuộc vào mức độ triệu chứng và ảnh hưởng của bệnh tới khả năng sinh sản. Nếu không quá nghiêm trọng, có thể chưa cần can thiệp điều trị. Đối với các trường hợp nặng, bác sĩ sẽ chỉnh định phẫu thuật thắt tĩnh mạch. Phẫu thuật giúp ngăn máu chảy ngược vào tĩnh mạch giãn và thường cho hiệu quả cao, tỷ lệ tái phát dưới 10%.
• Viêm tinh hoàn: Do vi khuẩn thường được điều trị bằng kháng sinh đặc hiệu kết hợp nghỉ ngơi, chườm lạnh và thuốc giảm đau. Trong khi đó, viêm tinh hoàn do virus như quai bị thường tự khỏi sau vài ngày. Trường hợp nặng có thể cần nhập viện để theo dõi sát tình trạng viêm.
• U nang mào tinh: Nếu u nang nhỏ và không gây triệu chứng, người bệnh chỉ cần theo dõi. Trong trường hợp u lớn gây đau, bác sĩ sẽ chỉ định cắt bỏ u nang. Tuy nhiên cần cân nhắc khi áp dụng kỹ thuật này do có thể ảnh hưởng khả năng sinh sản.
• Xoắn tinh hoàn: Đây là tình trạng cấp cứu nam khoa, cần phẫu thuật tháo xoắn khẩn cấp trong vòng 4-6 giờ nhằm tránh hoại tử tinh hoàn. Trong cuộc mổ, bác sĩ cố định tinh hoàn bị xoắn và thường cố định dự phòng tinh hoàn còn lại.
• Tràn dịch màng tinh hoàn: Trường hợp tràn dịch ít, không gây đau, có thể theo dõi định kỳ. Nếu dịch tích tụ nhiều gây sưng đau hoặc khó chịu, người bệnh có thể được chỉ định phẫu thuật dẫn lưu dịch. Sau phẫu thuật, cần tái khám để theo dõi nguy cơ tái phát.
• Chấn thương tinh hoàn: Mức độ tổn thương sẽ quyết định cách điều trị. Với chấn thương nhẹ, người bệnh sẽ được chỉ định điều trị nội khoa kết hợp nghỉ ngơi. Tuy nhiên với trường hợp nghi ngờ rách bao trắng, tụ máu lớn hoặc tổn thương mô tinh hoàn, cần phẫu thuật khẩn cấp.
• Ung thư tinh hoàn: Tùy vào giai đoạn bệnh, bác sĩ có thể chỉ định cắt bỏ tinh hoàn, hoá trị hoặc xạ trị. Nếu phát hiện sớm và chỉ một tinh hoàn bị ung thư, chỉ định cắt bỏ được khuyến nghị. Tuy nhiên với trường hợp ung thư tế bào mầm, cần điều trị tích cực bằng hoá trị, xạ trị. Lúc này, người bệnh được khuyến nghị trữ đông tinh trùng trước khi bắt đầu kế hoạch điều trị.

Làm thế nào để giảm nguy cơ bị đau bên trái tinh hoàn?

Mặc dù không thể tránh hoàn toàn nguy cơ bị đau tinh hoàn bên trái hoặc phải, tuy nhiên nam giới có thể giảm nguy cơ bằng cách ngăn chặn các yếu tố nguyên nhân. Cụ thể:

• Thường xuyên kiểm tra tinh hoàn, tốt nhất là mỗi ngày, vào thời điểm tắm rửa;
• Ngăn ngừa nhiễm trùng tiết niệu bằng cách làm trống bàng quang sau mỗi lần tiểu, uống đủ nước mỗi ngày;
• Mang đồ bảo hộ chuyên dụng khi chơi thể thao, làm việc;
• Giữ vệ sinh sạch sẽ, thường xuyên thay đồ lót định kỳ để tránh bệnh lý không mong muốn;
• Quan hệ tình dục an toàn, sử dụng bao cao su để bảo vệ sức khỏe bản thân.

Khi nào nên gặp bác sĩ?

Nếu nam giới cảm thấy đau xuất hiện ở một trong hai bên tinh hoàn kéo dài hơn một giờ, cần nhanh chóng thăm khám tại các bệnh viện có chuyên khoa Nam học gần nhất để được kiểm tra. Trường hợp đau dữ dội, đột ngột hoặc kèm theo các triệu chứng sưng, tinh hoàn lệch vị trí, cần đến bệnh viện khẩn cấp do có thể liên quan đến xoắn tinh hoàn.

Hy vọng những thông tin liên quan vấn đề đau xuất hiện ở bên trái tinh hoàn góp phần giúp mọi người có sự chủ động theo dõi và điều trị kịp thời. Đau tinh hoàn bên trái có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Việc hiểu, chủ động phòng ngừa và có hướng xử trí phù hợp khi cơn đau xảy ra góp phần quyết định đúng phương pháp điều trị, mang lại hiệu quả cao.