Tư thế nằm ngủ sau khi chuyển phôi giúp phôi dễ đậu

Tư thế nằm ngủ sau khi chuyển phôi là một trong những vấn đề được nhiều chị em quan tâm. Không ít người cố gắng nằm yên, chỉ nằm ngửa hoặc tránh trở mình vì lo sợ làm giảm khả năng đậu thai. Tuy nhiên, tư thế nằm ngủ sau chuyển phôi có thực sự quyết định tỷ lệ thành công của IVF hay chỉ là quan niệm truyền miệng? BS Nguyễn Công Minh, Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, BVĐK Tâm Anh sẽ giải đáp qua bài viết bên dưới.

Tư thế nằm ngủ sau khi chuyển phôi thế nào tốt?

Nhiều phụ nữ cho rằng chỉ cần nằm đúng tư thế, phôi sẽ dễ bám vào niêm mạc tử cung hơn. Tuy nhiên, BS Nguyễn Công Minh cho biết, các bằng chứng khoa học hiện nay cho thấy tư thế nằm ngủ sau chuyển phôi không quyết định tỷ lệ đậu thai. Điều quan trọng là người bệnh nên ngủ đủ giấc, nằm thoải mái, tránh căng thẳng và tuân thủ đúng hướng dẫn của bác sĩ trong từng giai đoạn sau chuyển phôi.

1. Ngay sau khi chuyển phôi

Ngay sau khi hoàn tất quy trình chuyển phôi, người phụ nữ chỉ cần nghỉ ngơi trong khoảng thời gian ngắn theo hướng dẫn của bác sĩ, không cần nằm bất động nhiều giờ. Phôi sau khi được chuyển vào buồng tử cung không thể dịch chuyển hay rơi ra ngoài chỉ vì thay đổi tư thế hoặc trở mình khi ngủ.

Vì vậy, người bệnh có thể nằm ngửa, nằm nghiêng trái hoặc nghiêng phải khi ngủ nếu cảm thấy thoải mái. Thay vì cố giữ một tư thế suốt đêm, hãy ưu tiên giấc ngủ chất lượng, tránh vận động mạnh và giữ tinh thần ổn định để cơ thể có điều kiện phục hồi tốt hơn.

2. 7 ngày đầu sau khi chuyển phôi

7 ngày đầu là thời điểm phôi bám và làm tổ trong niêm mạc tử cung. Vì quá lo lắng, nhiều người hạn chế xoay người hoặc cố nằm yên suốt đêm. Thực tế, chưa có nghiên cứu nào chứng minh một tư thế ngủ nhất định có thể làm tăng khả năng đậu thai.

Do đó, tư thế nằm ngủ sau chuyển phôi trong giai đoạn này nên được lựa chọn theo cảm giác dễ chịu của cơ thể. Người phụ nữ có thể nằm ngửa hoặc nằm nghiêng theo thói quen. Nếu đau lưng hoặc mỏi hông, nên kê thêm gối để giảm áp lực lên cột sống và vùng chậu.

Bên cạnh tư thế ngủ, ngủ đủ giấc hạn chế thức khuya, kiểm soát căng thẳng và dùng thuốc đúng chỉ định mới là những yếu tố quan trọng góp phần tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình làm tổ của phôi.

3. Sau khi đã đậu thai

Khi đã có dấu hiệu chuyển phôi thành công và được bác sĩ xác nhận có thai, mẹ bầu có thể điều chỉnh tư thế ngủ theo từng giai đoạn thai kỳ như sau.

Trong 3 tháng đầu, mẹ bầu có thể duy trì tư thế ngủ quen thuộc vì thai còn nhỏ. Từ tam cá nguyệt thứ 2, mẹ nên ưu tiên nằm nghiêng, đặc biệt là nghiêng trái nếu cảm thấy thoải mái. Tư thế này giúp giảm áp lực lên các mạch máu lớn, tăng lưu lượng máu đến nhau thai và thai nhi, đồng thời hạn chế đau lưng, phù chân và khó thở.

Nếu vô tình nằm ngửa hoặc nằm nghiêng phải khi ngủ, mẹ cũng không cần quá lo lắng, chỉ cần điều chỉnh lại khi thức giấc. Có thể sử dụng gối dành cho bà bầu để nâng đỡ vùng lưng, bụng và hông, từ đó giúp ngủ ngon hơn trong suốt thai kỳ.

Nên tránh tư thế nằm ngủ nào sau khi chuyển phôi?

Sau chuyển phôi, phụ nữ không nên nằm bất động hay tự ép cơ thể vào một tư thế cố định. Tư thế nằm ngủ sau chuyển phôi ưu tiên sự thoải mái, tránh gây áp lực lên bụng và không làm giấc ngủ bị gián đoạn.

Một số tư thế nằm ngủ mà người bệnh nên tránh sau khi chuyển phôi như:

• Không nằm bất động suốt đêm: Việc cố giữ nguyên một tư thế không giúp tăng khả năng đậu thai, ngược lại còn dễ gây tê bì tay chân, đau lưng và mỏi vai gáy. Người phụ nữ có thể trở mình hoặc thay đổi tư thế khi ngủ một cách tự nhiên mà không làm ảnh hưởng đến phôi.
• Hạn chế nằm sấp nếu thấy khó chịu: Sau chuyển phôi, một số trường hợp vẫn còn cảm giác căng tức vùng bụng dưới do ảnh hưởng của quá trình kích thích buồng trứng hoặc chọc hút noãn. Lúc này, nằm sấp có thể làm tăng cảm giác khó chịu. Nếu gặp tình trạng này, nên chuyển sang nằm ngửa hoặc nằm nghiêng để cơ thể được thư giãn hơn.(1)
• Không ép bản thân nằm nghiêng trái: Nằm nghiêng trái thường được khuyến khích từ giai đoạn giữa thai kỳ, nhưng chưa được chứng minh mang lại lợi ích sau chuyển phôi. Vì vậy, nếu tư thế này khiến người bệnh khó ngủ hoặc đau mỏi, có thể linh hoạt đổi sang nằm ngửa hoặc nằm nghiêng phải theo cảm giác thoải mái.
• Tránh các tư thế làm gián đoạn giấc ngủ: Bất kỳ tư thế nào gây đau lưng, tê mỏi, khó thở hoặc khiến người bệnh phải thức giấc nhiều lần đều không nên duy trì. Thay vào đó, hãy lựa chọn tư thế nằm ngủ sau khi chuyển phôi giúp cơ thể thư giãn và ngủ ngon. Nếu cần, có thể kê thêm gối để giảm áp lực lên lưng và vùng chậu.

Tư thế nằm có quyết định đến việc chuyển phôi thành công không?

Nhiều người cho rằng chỉ cần lựa chọn đúng tư thế nằm ngủ sau khi chuyển phôi là có thể giúp phôi dễ bám vào tử cung. Tuy nhiên, quan điểm này chưa được chứng minh bằng các bằng chứng khoa học. Đến nay, chưa có nghiên cứu nào cho thấy nằm ngửa, nằm nghiêng hay giữ nguyên một tư thế nhất định có thể làm tăng tỷ lệ đậu thai.

Sau khi được chuyển vào tử cung, phôi không dễ bị dịch chuyển bởi các cử động thông thường của cơ thể. Vì vậy, việc trở mình trong lúc ngủ hoặc thay đổi tư thế nghỉ ngơi không làm ảnh hưởng đến quá trình làm tổ của phôi.

Thay vì phụ thuộc vào tư thế nằm ngủ sau khi chuyển phôi, khả năng thành công của một chu kỳ IVF chịu tác động bởi nhiều yếu tố quan trọng hơn. Chất lượng phôi, độ dày và khả năng tiếp nhận của nội mạc tử cung, tuổi của người mẹ, nguyên nhân vô sinh, phác đồ điều trị và việc tuân thủ dùng thuốc đều là những yếu tố có ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả chuyển phôi.

Bên cạnh đó, nhiều nghiên cứu cũng ghi nhận rằng nghỉ ngơi tuyệt đối sau chuyển phôi không làm tăng tỷ lệ có thai so với việc sinh hoạt nhẹ nhàng. Ngược lại, nằm bất động quá lâu còn có thể gây đau mỏi cơ, giảm chất lượng giấc ngủ và làm tâm lý thêm căng thẳng.

Vì vậy, thay vì lo lắng quá mức về tư thế nằm ngủ sau khi chuyển phôi, người bệnh nên tập trung nghỉ ngơi hợp lý, ngủ đủ giấc, duy trì tinh thần thoải mái, ăn uống cân đối và sử dụng thuốc đúng hướng dẫn của bác sĩ. Đây là những yếu tố góp phần tạo điều kiện thuận lợi để phôi làm tổ và phát triển.

Những lưu ý khi nghỉ ngơi sau chuyển phôi

Sau chuyển phôi, nghỉ ngơi đúng cách đóng vai trò quan trọng. Bên cạnh việc chọn tư thế nằm ngủ sau khi chuyển phôi thoải mái, người phụ nữ cần duy trì sinh hoạt nhẹ nhàng, dùng thuốc đúng chỉ định và giữ tinh thần ổn định để hỗ trợ quá trình phôi làm tổ. Cụ thể:

• Ngủ đủ giấc và chọn tư thế thoải mái: Người bệnh nên ngủ khoảng 7-9 tiếng mỗi ngày, tránh thức khuya và hạn chế căng thẳng trước khi ngủ. Tư thế nằm ngủ sau khi chuyển phôi nên là tư thế giúp cơ thể dễ chịu, không đau mỏi và không gây áp lực lên bụng.
• Vận động nhẹ nhàng: Sau chuyển phôi, phụ nữ có thể đi lại nhẹ và sinh hoạt bình thường. Nằm bất động nhiều ngày không giúp tăng tỷ lệ đậu thai, ngược lại còn dễ gây đau lưng, mỏi cơ và căng thẳng.
• Tránh vận động gắng sức: Không nên chạy bộ, tập luyện nặng, leo cầu thang liên tục, mang vác vật nặng hoặc làm việc khiến vùng bụng bị gồng ép. Cơ thể cần được nghỉ ngơi hợp lý.
• Dùng thuốc đúng hướng dẫn: Thuốc hỗ trợ nội tiết cần dùng đúng liều, đúng giờ và đủ thời gian. Không tự ý ngừng thuốc, đổi thuốc hoặc bỏ liều khi chưa có chỉ định từ bác sĩ.
• Ăn uống cân đối, uống đủ nước: Nên ưu tiên thực phẩm giàu đạm, rau xanh, trái cây, ngũ cốc và nước lọc. Không sử dụng rượu bia, thuốc lá, chất kích thích và thực phẩm sống để giảm nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe.
• Giữ tinh thần ổn định: Lo lắng quá mức không giúp phôi dễ đậu hơn. Người bệnh nên hạn chế nghe và đọc các thông tin truyền miệng, không có căn cứ khoa học; đồng thời tránh tự soi từng dấu hiệu nhỏ và duy trì tâm lý bình tĩnh trong thời gian chờ xét nghiệm beta hCG.
• Theo dõi dấu hiệu bất thường: Nếu đau bụng dữ dội, ra máu nhiều, sốt, khó thở hoặc cơ thể có biểu hiện lạ, chị em cần liên hệ cơ sở điều trị để được kiểm tra kịp thời.

Câu hỏi thường gặp

1. Sau chuyển phôi có cần nằm yên một chỗ không?

Không. Sau chuyển phôi, phụ nữ không cần nằm yên tuyệt đối. Nếu sức khỏe ổn định, người bệnh có thể đi lại nhẹ và sinh hoạt bình thường theo hướng dẫn của bác sĩ. Nằm bất động nhiều ngày không giúp tăng tỷ lệ đậu thai, ngược lại còn dễ gây đau mỏi, khó ngủ và căng thẳng.

2. Chuyển phôi xong có được nằm nghiêng không?

Có. Sau chuyển phôi, phụ nữ có thể nằm nghiêng nếu thấy thoải mái. Việc trở mình hoặc đổi tư thế khi ngủ không làm phôi rơi ra ngoài hay cản trở quá trình làm tổ.

Về bên nghiêng, hiện chưa có bằng chứng khoa học nào cho thấy nghiêng trái hay nghiêng phải tốt hơn ngay sau chuyển phôi. Vì vậy, chị em nên chọn bên giúp cơ thể dễ chịu và ngủ ngon. Khi thai lớn hơn, nằm nghiêng trái thường được khuyến khích để hỗ trợ tuần hoàn máu, nhưng khuyến cáo này không áp dụng riêng cho giai đoạn ngay sau chuyển phôi.

3. Nằm nghiêng tăng tỷ lệ phôi đậu thai có đúng không?

Không đúng. Chưa có bằng chứng cho thấy nằm nghiêng giúp tăng tỷ lệ phôi làm tổ hay tăng khả năng mang thai sau IVF. Kết quả chuyển phôi phụ thuộc nhiều hơn vào chất lượng phôi, nội mạc tử cung, phác đồ điều trị và việc dùng thuốc đúng chỉ định.

Vì vậy, thay vì cố giữ một tư thế khi ngủ, phụ nữ nên nghỉ ngơi hợp lý, ngủ đủ giấc, vận động nhẹ nhàng và giữ tinh thần ổn định trong thời gian chờ xét nghiệm beta sau chuyển phôi.

Để đặt lịch khám, tư vấn và điều trị trực tiếp với các bác sĩ tại Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh (IVF Tâm Anh), quý khách hàng có thể liên hệ theo thông tin sau:

Tư thế nằm ngủ sau khi chuyển phôi không quyết định trực tiếp tỷ lệ đậu thai. Điều quan trọng là nghỉ ngơi hợp lý, ngủ đủ giấc, duy trì tinh thần thoải mái, dùng thuốc đúng chỉ định và tái khám theo lịch hẹn. Hiểu đúng và thực hiện đúng các khuyến cáo sẽ giúp phụ nữ yên tâm hơn trong giai đoạn chờ phôi làm tổ, đồng thời hạn chế những lo lắng không cần thiết.