Xuất tinh ngược dòng: Nguyên nhân, dấu hiệu, điều trị, phòng ngừa

Xuất tinh ngược dòng là một dạng rối loạn xuất tinh hiếm gặp, tuy không gây nguy hiểm đến tính mạng nhưng lại ảnh hưởng đến khả năng sinh sản và chất lượng cuộc sống của nam giới. Tuy nhiên, tình trạng này hoàn toàn có thể được quản lý và điều trị hiệu quả nếu được phát hiện sớm. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cái nhìn chuyên sâu từ chuyên gia nam học về nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết và các phương pháp điều trị hiệu quả nhất hiện nay.

Xuất tinh ngược dòng là gì?

Xuất tinh ngược dòng (Retrograde ejaculation) là tình trạng toàn phần hoặc một phần tinh dịch chảy ngược vào bàng quang thay vì ra ngoài qua niệu đạo và đầu dương vật khi nam giới đạt cực khoái.

Tuy không ảnh hưởng đến khả năng cương dương và cảm giác tình dục, không gây nguy hiểm đến tính mạng, thế nhưng nếu tình trạng tinh dịch chảy ngược vào bàng quang kéo dài không được điều trị đúng cách sẽ gây ra nhiều hệ luỵ. Đặc biệt có thể gây vô sinh nam, đồng thời ảnh hưởng đến tâm lý, chất lượng cuộc sống của người bệnh và cả các mối quan hệ xung quanh.

Nguyên nhân xuất tinh ngược dòng

Bình thường, khi nam giới đạt cực khoái và xuất tinh, tinh dịch sẽ được đẩy về phía trước qua niệu đạo và thoát ra ngoài từ đầu dương vật. Một cơ vòng ở cổ bàng quang hoạt động như một van đóng và mở nhịp nhàng để ngăn không cho tinh dịch chảy vào bàng quang. Tình trạng này xảy ra khi cơ vòng bàng quang không hoạt động bình thường, khiến toàn bộ hoặc một phần tinh dịch di chuyển ngược trở lại bàng quang khi xuất tinh. Lúc này, lượng tinh dịch thoát ra khỏi đầu dương vật ít hơn hoặc không có tinh dịch. (1)

Cơ vòng bàng quang hoạt động kém hiệu quả có thể do một số nguyên nhân như:

• Yếu tố bệnh lý:
  • Bệnh tiểu đường, bệnh đa xơ cứng, bệnh Parkinson.
  • Các biến chứng của bệnh lý thoái hoá cột sống, dị dạng cột sống.
• Yếu tố bẩm sinh: Người có dị tật ở vùng niệu đạo và bàng quang cũng khiến các cơ khó hoạt động hiệu quả, khiến tinh dịch không xuất ra ngoài đúng hướng.
• Sau phẫu thuật: Người có tiền sử phẫu thuật vùng tiểu khung, phẫu thuật bệnh lý tuyến tiền liệt, u đại tràng,…
• Do thuốc: Tác dụng phụ của việc dùng thuốc chữa thuốc huyết áp, tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt,…

Dấu hiệu xuất tinh ngược dòng

Triệu chứng chính của tình trạng tinh dịch chảy ngược vào bàng quang là có rất ít hoặc không có tinh dịch khi nam giới xuất tinh. Ngoài ra, biểu hiện nước tiểu đục sau khi đạt cực khoái cũng là một dấu hiệu gợi ý tình trạng xuất tinh ngược.

Xuất tinh ngược dòng có ảnh hưởng gì không?

Vấn đề xuất tinh này không ảnh hưởng đến khả năng cương và cảm giác tình dục, không nguy hiểm đến tính mạng, thế nhưng nếu kéo dài có thể gây ra một số tình trạng ảnh hưởng gián tiếp đến tâm lý và sức khỏe người nam như:

• Giảm chất lượng đời sống tình dục, chuyện chăn gối: Thông thường sau cuộc yêu, việc xuất tinh giúp nam giới thăng hoa, thoả mãn. Tuy nhiên khi gặp tình trạng này, nam giới vẫn có cực khoái nhưng không thấy tinh dịch xuất ra ngoài, lâu dần sẽ tạo cảm giác hụt hẫng, mất hứng thú tình dục, chán nản, ảnh hưởng đến tình cảm vợ chồng.
• Áp lực tâm lý: Nếu không được điều trị đúng cách, tình trạng khiến nam giới luôn bất an, lo lắng, tự ti về bản lĩnh đàn ông của mình… lâu dần có thể dẫn đến trầm cảm.
• Vô sinh: Do tinh trùng đi ngược vào bàng quang thay vì ra ngoài, gây khó khăn cho quá trình thụ thai tự nhiên. Do đó, vấn đề xuất tinh này là một trong những nguyên nhân gây vô sinh ở nam giới. (2)

Phương pháp chẩn đoán xuất tinh ngược dòng

Để chẩn đoán chính xác tình trạng xuất tinh ngược dòng, bác sĩ sẽ thực hiện thăm khám lâm sàng và chỉ định xét nghiệm dưới đây:

1. Thăm khám lâm sàng

• Hỏi bệnh sử: Bác sĩ sẽ hỏi về các triệu chứng, thời gian và tần suất xuất hiện triệu chứng, tình trạng sức khỏe chung của người bệnh như: bệnh tật, từng phẫu thuật hay điều trị bệnh gì chưa, đang sử dụng các loại thuốc gì…
• Khám sức khỏe tổng thể.
• Khám cơ quan sinh dục gồm dương vật, tinh hoàn, trực tràng.

2. Xét nghiệm nước tiểu

Người bệnh sẽ được yêu cầu thủ dâm trước khi cung cấp mẫu nước tiểu. Nếu trong mẫu nước tiểu phát hiện có tinh trùng, chẩn đoán có thể sẽ là xuất tinh ngược. Nếu nước tiểu không chứa tinh dịch, người bệnh có thể đang gặp một số vấn đề khác liên quan đến sản xuất tinh dịch. Lúc này bác sĩ sẽ chỉ định thêm một số kiểm tra nhằm tìm ra nguyên nhân thật sự.

Cách điều trị xuất tinh ngược dòng

Thông thường, hầu hết trường hợp tinh dịch chảy ngược vào bàng quang không cần điều trị, nếu bệnh không ảnh hưởng đến khả năng sinh sản. Trong trường hợp người bệnh mong muốn con, các phương pháp điều trị sẽ được bác sĩ chỉ định phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh.

1. Điều trị thuốc

Nếu nguyên nhân gây bệnh do tiểu đường, đa xơ cứng, tiền sử phẫu thuật vùng bàng quang… bác sĩ sẽ chỉ định một số loại thuốc giúp giữ cho cổ bàng quang đóng lại đúng cách trong quá trình xuất tinh. Tuy nhiên các loại thuốc này có thể gây ra tác dụng phụ hoặc phản ứng bất lợi với các loại thuốc khác. Người bị cao huyết áp hoặc tim mạch nên thông báo với bác sĩ để tránh tác dụng phụ của thuốc điều trị.

Bên cạnh đó, nếu người bệnh đang dùng các loại thuốc khác ảnh hưởng đến việc xuất tinh cũng chia sẻ để bác sĩ có thể điều chỉnh thuốc phù hợp.

2. Điều trị hỗ trợ sinh sản

Trong trường hợp điều trị nội khoa không hiệu quả và nam giới mong muốn có con, bác sĩ sẽ chỉ định các kỹ thuật hiện đại lấy tinh trùng từ tinh hoàn, mào tinh để thực hiện thụ tinh ống nghiệm, giúp nam giới bị các vấn đề rối loạn xuất tinh có cơ hội tìm thấy tinh trùng và có con “chính chủ”.

Có phòng ngừa xuất tinh ngược dòng được không?

Mặc dù không phải lúc nào cũng có thể ngăn chặn, nhưng bạn có thể giảm thiểu nguy cơ bằng cách thực hiện các biện pháp:

• Xây dựng lối sống lành mạnh, duy trì thói quen tập thể dục điều độ, nghỉ ngơi hợp lý để phòng ngừa bệnh lý tiểu đường, tim mạch, huyết áp…
• Nếu có bệnh phải dùng thuốc, hãy thông báo ngay với bác sĩ để được đề xuất phương án khác ít ảnh hưởng đến chức năng sinh sản khi điều trị.
• Trường hợp người bệnh cần phẫu thuật tuyến tiền liệt, bàng quang, hãy lựa chọn những cơ sở y tế uy tín, có đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm thực hiện nhằm hạn chế tối thiểu nguy cơ tổn thương thần kinh, có thể làm tăng nguy cơ. Nếu chưa có con hoặc có kế hoạch sinh con trong tương lai, hãy trao đổi với bác sĩ về lựa chọn trữ đông tinh trùng trước khi phẫu thuật nhằm bảo tồn khả năng sinh sản.

Câu hỏi thường gặp

1. Xuất tinh ngược dòng có chữa được không?

Thông thường vấn đề xuất tinh này không cần điều trị nếu bệnh không ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của người bệnh. Trong trường hợp cần phải điều trị, tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh mà bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp phù hợp và hiệu quả nhất theo tình trạng của từng bệnh nhân.

2. Xuất tinh ngược dòng có giảm khả năng mang thai không?

Vấn đề này ảnh hưởng trực tiếp khả năng thụ thai do tinh trùng không đi ra ngoài hoặc chỉ xuất ra ngoài với số lượng rất ít, giảm khả năng tinh trùng gặp được trứng để thụ thai. Đây chính là một trong những nguyên nhân khiến nam giới đối mặt với nguy cơ vô sinh. Tuy nhiên, với sự tiến bộ của y học hiện đại, một số kỹ thuật hỗ trợ sinh sản có thể giúp nam giới tìm thấy tinh trùng làm thụ tinh ống nghiệm (IVF), mở ra cơ hội có con chính chủ.

3. Khi nào nên gặp bác sĩ?

Nam giới nên thăm khám sớm với bác sĩ chuyên khoa khi thấy những bất thường sau:

• Không thấy tinh dịch được xuất ra sau khi đạt khoái cảm.
• Tinh dịch ít sau khi đạt cực khoái.
• Nước tiểu màu trắng đục, có mùi hoặc không mùi sau khi thủ dâm hoặc quan hệ tình dục.

Để biết thêm thông tin hoặc đặt lịch thăm khám, điều trị tại Trung tâm Hỗ trợ sinh sản – IVF Tâm Anh, quý khách hàng vui lòng liên hệ đến thông tin sau:

Xuất tinh ngược dòng tuy không gây nguy hiểm đến tính mạng nhưng lại ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sinh sản và chất lượng đời sống tình dục của nam giới. Nam giới không nên chủ quan khi nhận thấy dấu hiệu nghi ngờ về vấn đề xuất tinh, hãy thăm khám sớm để được kiểm tra và có hướng xử trí hiệu quả.