Chấn thương tinh hoàn tuy hiếm gặp, nhưng có thể xảy ra trong sinh hoạt hàng ngày, vận động thể thao hoặc tai nạn lao động. Không chỉ khiến nam giới đau đớn dữ dội mà còn tiềm ẩn nguy cơ tổn thương tinh hoàn vĩnh viễn, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản. Việc nhận biết sớm và xử lý đúng cách ngay từ đầu có vai trò quan trọng giúp bảo toàn chức năng tinh hoàn và hạn chế tối đa biến chứng nguy hiểm.
Chấn thương tinh hoàn là những tổn thương xảy ra ở một hoặc cả hai tinh hoàn, do lực bên ngoài tác động mạnh và trực tiếp vào vùng bìu. Các nguyên nhân phổ biến bao gồm va đập, đâm xuyên vào tinh hoàn… Nếu tình trạng chấn thương không được phát hiện và xử trí kịp thời, có thể gây tổn thương nghiêm trọng tại tinh hoàn, thậm chí hoại tử và buộc phải cắt bỏ.
Theo phân loại thống kê quốc tế về các bệnh và vấn đề sức khỏe liên quan cho Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ban hành, mã ICD-10-CM S30.22XA dành cho các loại chấn thương liên quan đến tinh hoàn lần đầu gặp. (1)
Dập tinh hoàn thường xảy ra khi tinh hoàn bị va đập mạnh, gây sưng nề, đau đớn dữ dội, bầm tím vùng bìu… nếu mức độ dập nặng, tuần hoàn máu đến tinh hoàn sẽ bị gián đoạn, nguy cơ hoại tử mô.
Tương tự như dập tinh hoàn, vỡ tinh hoàn xảy ra khi một lực mạnh tác động vào vùng bìu, gây ra tổn thương hoặc rách lớp vỏ bao mô tinh hoàn gây đau đớn dữ dội cho nam giới. Đây là một trong những chấn thương nghiêm trọng nhất, triệu chứng điển hình gồm đau đớn dữ dội, bìu sưng to, bầm tím. Nếu không được can thiệp phẫu thuật khẩn cấp, người bệnh có nguy cơ mất tinh hoàn do hoại tử và mất khả năng sinh sản vĩnh viễn.
Vết thương xuyên thấu xảy ra khi có vật sắc nhọn như dao, mảnh kim loại, đạn bắn… xuyên qua bìu và làm tổn thương tinh hoàn. Tổn thương này thường gây chảy máu nhiều, nguy cơ nhiễm trùng cao và có thể làm mất một phần hoặc toàn bộ tinh hoàn. Tuy nhiên, nếu được cấp cứu sớm, hầu hết các trường hợp đều duy trì được khả năng cương và tiểu tiện bình thường. (2)
>> Xem thêm: Tai nạn đứt tinh hoàn có thể nối lại được không?
Ngay sau khi xảy ra chấn thương, nam giới nên hạn chế vận động mạnh, chườm lạnh vùng bìu trong 10 – 15 phút mỗi lần để giảm đau và sưng, đồng thời nâng đỡ tinh hoàn bằng cách nằm kê cao bìu giúp giảm áp lực. Trong quá trình theo dõi, nếu cảm thấy đau đớn dữ dội, bìu sưng to nhanh, bầm tím, kèm theo nhiều triệu chứng toàn thân như buồn nôn, nôn, da bìu có vết thương hở… bệnh nhân cần được đưa đến bệnh viện sớm nhất để được bác sĩ thăm khám, đánh giá mức độ tổn thương và chỉ định phương pháp điều trị phù hợp.
Việc thăm khám sớm và điều trị đúng cách giúp bảo tồn tối đa chức năng tinh hoàn và ngăn ngừa nguy cơ vô sinh về sau.
Những chấn thương gặp ở tinh hoàn thường xảy ra do hai nhóm tác động chính: vết thương xuyên thấu và chấn thương đụng dập.
Khi tinh hoàn bị chấn thương, người bệnh có thể xuất hiện nhiều biểu hiện khác nhau, tùy thuộc vào mức độ tổn thương. Dấu hiệu thường gặp bao gồm:
>> Xem thêm: Tình trạng sưng bìu tinh hoàn là do đâu?
Vùng tinh hoàn gặp phải chấn thương không chỉ gây đau đớn tức thời mà còn tiềm ẩn nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời. Ở mức độ nhẹ, người bệnh có thể bị sưng, bầm tím hoặc tụ máu tại vùng bìu, nhưng với những chấn thương nghiêm trọng, tinh hoàn có nguy cơ dập nát mô, tổn thương mạch máu dẫn đến hoại tử và buộc phải cắt bỏ tinh hoàn.
Đặc biệt, chấn thương tại vùng này còn làm suy giảm chức năng sinh tinh, giảm sản xuất hormone testosterone, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản và sinh lý nam giới. Do đó, chấn thương tinh hoàn tuyệt đối không nên xem nhẹ. Khi có dấu hiệu nghi ngờ, người nam cần chủ động thăm khám chuyên khoa Nam học – Hiếm muộn càng sớm càng tốt để được chẩn đoán và điều trị đúng cách, giúp bảo tồn tối đa chức năng tinh hoàn và chất lượng cuộc sống.
Để chẩn đoán chính xác mức độ tổn thương sau chấn thương tinh hoàn, bác sĩ thường chỉ định các kiểm tra lâm sàng và cận lâm sàng như:
Sau khi chẩn đoán và xác định nguyên nhân, tùy vào mức độ tổn thương mà bác sĩ sẽ có chỉ định điều trị phù hợp, mục tiêu chính là bảo tồn mô và chức năng tinh hoàn nhiều nhất có thể. Một số phương pháp điều trị chấn thương tại vùng bìu tinh hoàn bao gồm:
Sau khi điều trị, bệnh nhân cần tái khám theo lịch hẹn của bác sĩ để theo dõi và đánh giá chức năng tinh hoàn, phát hiện sớm nguy cơ teo tinh hoàn, giảm khả năng sinh sản hoặc rối loạn nội tiết để kịp thời có hướng xử trí hiệu quả.
Để giảm thiểu nguy cơ chấn thương cho vùng bìu tinh hoàn, nam giới nên chủ động bảo vệ cơ quan sinh dục trong sinh hoạt hàng ngày, khi chơi thể thao… Các biện pháp phòng tránh bao gồm:
Trung tâm Hỗ trợ sinh sản thuộc Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh không chỉ là một trong những đơn vị dẫn đầu trong lĩnh vực vô sinh hiếm muộn, mà còn nổi bật với chuyên môn sâu trong lĩnh vực nam khoa.
Với các dịch vụ thăm khám và điều trị toàn diện sức khỏe sinh lý và sinh sản cho nam giới, đội ngũ chuyên gia, bác sĩ tại trung tâm có thể điều trị hiệu quả các vấn đề từ vô sinh, yếu sinh lý, rối loạn cương dương cho đến các trường hợp chấn thương cơ quan sinh dục nam từ nhẹ đến nghiêm trọng. Bên cạnh đó là hệ thống labo tốt có thể lưu trữ con giống nếu phải loại bỏ tinh hoàn.
Với đội ngũ bác sĩ chuyên môn cao cùng hệ thống trang thiết bị y tế hiện đại, bệnh viện cam kết mang đến giải pháp điều trị tối ưu, giúp bệnh nhân hồi phục sức khỏe sinh lý và bảo vệ chức năng tinh hoàn sau chấn thương.
Để biết thêm thông tin hoặc liên hệ cấp cứu chấn thương nam khoa tại IVF Tâm Anh, quý khách hàng có thể liên hệ đến thông tin sau:
HỆ THỐNG BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH
Chấn thương tinh hoàn có thể gây ra nhiều hệ quả nghiêm trọng nếu không được nhận biết và xử trí kịp thời. Chủ động phòng ngừa, sử dụng bảo hộ đúng cách và thăm khám sớm khi có dấu hiệu bất thường giúp nam giới bảo vệ sức khỏe sinh sản và chất lượng cuộc sống. Vì vậy, các chuyên gia khuyến cáo nam giới tuyệt đối không nên xem nhẹ bất kỳ chấn thương nào tại vùng bìu hoặc tinh hoàn, dù là nhỏ nhất.
